RAP IS NOW ชมรมของคุณครูพันธุ์ไรห์ม
“ผมไม่รู้ว่าเราจะต้องไปวิชาการทำซากอะไรในคาบชมรม”
ในเวลากลางวัน เขาคือชายหนุ่มในชุดเสื้อเชิ้ตสุภาพ กางเกงแสลค รองเท้าหนังขัดมันในคราบคุณครูสอนภาษาอังกฤษประจำโรงเรียนเทพศิรินทร์ นนทบุรี หากแต่ในช่วงเวลากลางคืน เขาคือแรปเปอร์หนุ่มที่คนในแวดวงฮิปฮอปไทยน้อยคนนักที่จะไม่รู้จัก ในนาม Nazsus มากกว่านั้น เขาคือหนึ่งในผู้ร่วมก่อตั้ง RAP IS NOW รายการ Rap battle หนึ่งในชนวนสำคัญที่ทำให้วงการฮิปฮอปถูกแสงสปอร์ตไลท์ส่องในตอนนี้

ชมรม RAP IS NOW ที่พูดได้ว่าเป็นแห่งแรกของประเทศไทยถูกตั้งขึ้นโดยครูเอ็ม - จิรังกูล เกตุทอง ซึ่งเราอาจจะต้องทบทวนเสียใหม่ก่อนหากคิดแค่ว่า ชมรมนี้คงไม่มีอะไรมากไปกว่าการให้เด็กมาแรปด่ากัน แต่ก่อนจะไปสู่บทเรียนของเขา ครูเอ็มได้ตอบคำถามเบสิก “ทำไมถึงทำ” ของเราอย่างง่ายๆ ตรงไปตรงมาว่า “ก็แค่อยากหาอะไรสนุกทำและผมไม่รู้ว่าเราจะต้องไปวิชาการทำซากอะไรในคาบชมรม”
 
คาบที่ 1 ฮิปฮอปไม่ได้ผุดขึ้นมาลอยๆ
“เรามองว่าสิ่งสำคัญอันดับแรกคือประวัติศาสตร์ของ Hip-hop culture เพราะถ้าเกิดว่าเขาไม่รู้อะไรเลยของฮิปฮอป ผลสุดท้ายเขาก็จะอินกับมันได้ไม่นาน เราจะเริ่มสอนด้วยการใช้ Hip-hop History จากประสบการณ์ที่เราทำ Rap is now ตอนประวัติศาสตร์ฮิปฮอปทั้งของในประเทศไทยตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน และประวัติศาสตร์ฮิปฮอปเมืองนอก ให้เขาสนุกไปกับเรื่องราวประวัติศาสตร์ที่เราเอามาเล่าให้ฟัง”

คาบที่ 2 คัมภีร์ฮิปฮอป  
“เราจะบอกเขาว่าถ้าจะมาแรปสดด่ากันให้ไปแรปที่บ้าน ในชมรมคุณต้องแต่งไรม์ได้ เพราะไรม์ก็เหมือนคัมภีร์ของฮิปฮอป เพราะต่อให้คุณแรปดี หรือรัวเก่งขนาดไหน แต่สิ่งที่มันคงทนและอมตะที่สุดก็คือไรม์ เพราะมันคือเรื่องราวและการเล่าเรื่อง สุดท้ายแล้วไรห์มจะอยู่กับจิตใต้สำนึกของคนที่ได้ฟังไปเรื่อยๆ

เราจะเริ่มถามเขาก่อนว่า รู้จักไหมว่าไรหม์คืออะไร มันเหมือนกับกลอนหรือเปล่า แตกต่างกันอย่างไร แยกได้หรือยังว่าอะไรคือกลอน แหล่ ไรห์ม ถามความเข้าใจในสิ่งที่เขากำลังจะเริ่มทำ และเราจะหาตัวอย่างเพลงมาให้ฟังเปรียบเทียบกัน นัเขาจะเริ่มตั้งข้อสงสัย เริ่มตั้งคำถาม เราจึงเริ่มอธิบายเน้นให้เขา ว่าจริงๆ แล้วไรหม์มันคือการพูดถึงเรื่องราวต่างๆ ที่มี Punchline (เพลงแรปท่อนไหนที่คนเฮเสียง สิ่งนั่นแหละที่เรียกว่า Punchline) และไรห์มจะมีอิสระที่ทรงเสน่ห์ เพราะเราจะพูดถึงผู้หญิงคนหนึ่ง พูดถึงความรัก หรือกระทั่งเรื่องของประเทศก็ได้ ถึงแม้ว่ากลอนจะอิสระ แต่จะมีการล็อคคำตายตัว ว่าท่อนนี้ต้องพ้องกับตรงนี้ แต่ว่าถ้าเป็นแรปเนี่ย ไรห์มมันจะไม่มีกฏตายตัว จะเห็นว่าไรห์มของแต่ละคนบนโลกนี้ จะไม่มีใครทำเหมือนกันเลย”

คาบที่ 3 แต่งไรห์มตามสไตล์ 
จากนั้นเริ่มให้เขาลองใส่คำเข้าไปในจังหวะดู จะแต่งเรื่องอะไรก็ได้ แรกๆ มันจะเป็นเรื่องราวตามประสาเขา ความรักความฝันบ้าง แต่คำมันจะไปพ้องแค่คำหลังคำเดียว ไม่ค่อยสละสลวย เราก็ช่วยเสริม ว่า มันควรจะพ้องข้างในด้วย พ้องสองพยางค์หลัง พ้องสามพยางค์ด้วย หรือว่าคนที่เขาเซียนจริงๆ อาจพ้องท้ายสามสี่ห้าพยางค์ก็มี แล้วแต่ความครีเอทีพของแต่ละคน แต่ผลสุดท้ายแล้วมันก็ไม่ใช่ว่าที่เราสอนคือหลักตายตัว เขาต้องเอาไปประยุกต์เป็นตัวเอง เรากมักจะบอกเขาเสมอว่า คุณสามารถลอกได้ แต่จงระลึกไว้ว่าคุณไม่สามารถจะเป็นเขาคนนั้นได้

คาบที่ 4 การบ้าน
ทุกอย่างในโลกถ้าจบแค่ในห้องเรียนมันไม่เก่งจริงๆ นะ เราถึงต้องมีการบ้าน เพราะถ้าให้จบแค่ในห้องเรียน เดี๋ยวก็จะลืม แต่พอพูดถึงการบ้านนักเรียนก็แทบจะทำหน้าเซ็งกันเป็นแถว ว่าชมรมมันจะมีการบ้านไปทำไม ลำพังแค่วิชาเรียนก็หนักหนาสาหัสมากแล้ว แต่เรากลับมองว่ามันสำคัญ การบ้านไม่ใช่สิ่งน่ากลัว มันอยู่ที่วิธีการที่จะทำให้เขาสนุกกับมัน เพราะเราเชื่อว่าความสนุกมันไม่มีเส้นแบ่ง เอาความสนุกไปจับยัดไว้ตรงไหน มันก็สนุก

เราก็เชื่ออีกนั่นแหละว่า เมื่อใดที่เขารู้สึกถึงความอิสระ เขาจะทำด้วยตัวของเขาเอง แต่ถ้าเมื่อใดที่เราบังคับเขา เขาก็จะต่อต้านเราในเลเวลที่แตกต่างกันไป ซึ่งการบ้านในแบบของเราคือให้เขากลับมาโชว์ศักกายภาพจริงๆ เพื่อฝึกทั้งการแรป เพอร์ฟอร์ม และฝึกทั้งการเป็น Hype man คือการช่วยแบ็คอัพข้างหลังเพื่อนโดยการแรปประสานเพื่อเน้นคำหลัง นักเรียนเขาก็จะไปซุ่มไปซ้อมมาแล้วก็เอามาโชว์ในสัปดาห์ที่มีคาบชมรม แปลกนะ เด็กๆ ดันชอบและร้องหาคาบชมรมกันเสมอ ความซวยก็คือกิจกรรมในโรงเรียนเยอะเกินไป เคราะห์ร้ายจึงมาตกที่คาบชมรมที่ต้องถูกริบเวลาไป

Nazesus คุณครูพันธุ์ไรห์ม
       จากคุณครูโอนิซึกะ เอคิจิ ที่เด็กชายจิรังกูล เกตุทองได้นั่งดูหน้าทีวีในวันนั้น ทำให้เขาคือคุณครูเอ็มของนักเรียนผู้ที่มีความเชื่อว่า เราสามารถผสานความเป็นเราเข้าไปในบทบาทที่เราต้องเป็นได้ จากชายหนุ่มที่เคยขบถต่อทุกสิ่งอย่างบนเส้นทางแรปเปอร์จนถึงขั้นขนามนานตนเองว่า Nazesus แรปเปอร์ผู้วิ่งเข้าหาความฝันและทำมันอย่างสุดกำลัง กระทั่งไม่มีใครกังขาในฝีมือของเขา ในอีกทาง เขากระโดดออกจากลานอิสรภาพในเวลากลางคืน สู่กรอบของการเป็นครูในเวลากลางวัน แต่กรอบนั้นจะมีผลกับคนที่ยอมจำนนท์ ซึ่งไม่ใช่ครูเอ็ม เพราะเขาได้พยายามสร้างทางเลือกให้เด็กๆ ผ่านชมรมที่เขาก่อร่างสร้างขึ้น

“แค่เด็กๆ จะตั้งชมรมด้วยตัวของเขาเอง ยังทำไม่ได้ 
จะต้องมีครูคอยเปิดให้เด็กเลือกเข้า 
เราตั้งคำถามกับมันมาตลอด ว่าชมรมที่ครูบอกสนุก 
มันสนุกจริงหรือเปล่า เด็กๆ เขาไม่ได้ออกแบบเลยนะ 
ไม่มีใครมาถามว่าอยากได้ชมรมแบบไหน ไม่ได้วิชาชีพ 
และแทบไม่ได้อะไรไปเลย เพราะว่าเขาต้องเลือกในสิ่งที่ถูกเลือกมาให้แล้ว” 
 




เรื่อง : อรสา ศรีดาวเรือง
ภาพประกอบ : มงคล ศรีธนาวิโรจน์
ตามอ่านได้ที่  A day เล่ม 217 "Rise Of Thai Rap"
SHARE
Writer
TodayIDie
A storyteller
“ ลูกสาวชาวประมงลุ่มทะเลอ่าวไทย สนใจชีวิตของมนุษย์ผ่านการอ่านงานวรรณกรรม และการเดินทาง ทุกวันนี้ติดกาแฟ ติดการ์ตูน ติดทุกอย่างที่เข้ามาในวงจรชีวิต และติด F หลายวิชา ”

Comments