วิชาไม่แข่งยิ่งชนะ
1
ในห้องเรียนวิชาความคิดสร้างสรรคและการออกแบบแห่งหนึ่ง 
อาจารย์ท่านหนึ่งเดินเข้ามาในห้องที่มีนักศึกษาหลายร้อยชีวิต เขาเดินไปที่กระดาน ลากเส้นยาวเส้นหนึ่งขึ้นมา ก่อนถามนิสิทุกคนว่า "เราจะทำยังไงให้เส้นนี้สั้นลงโดยไม่ไปลบมัน"
ข้อแม้เดียวคือคนที่รู้แล้วอย่าบอกเพื่อน ส่วนคนที่ไม่รู้ครูขอว่าอย่าเพิ่งเปิดกูเกิลหาคำตอบ อาจารย์ให้เวลาพวกเธอครึ่งชั่วโมง ก่อนเดินจากไป

ไม่แน่ใจว่าคุณเคยเจอคำถามนี้ในชีวิตจริงไหม หรือว่าเคยได้ยินเรื่องราวทำนองนี้มาก่อนหรือเปล่า สำหรับผมตอนเจอปัญหานี้ก็เล่นเอาอึ้งไปเหมือนกัน เพราะมันเป็นคำถามที่เรียบง่าย แต่ตอบอยากเหลือเกินว่า "จะทำให้เส้นนี้สั้นลงยังไงโดยไม่ไปลบมัน" ไม่ลบมัน จะบ้าเหรอ มันจะเป็นไปได้ยังไงกัน ผมคิด

สำหรับคนที่อยากรู้มากอาจจะเปิดกูเกิลหาคำตอบ แต่สำหรับผมที่อยากแก้ปัญหานี้อย่างเต็มที่โดยไม่เพิ่งตัวช่วย ก็พบว่ามันเป็นปัญหาที่ยากเหลือเกิน แล้วคุณเองรู้ไหมครับว่า "จะทำให้เส้นนี้สั้นลงยังไงโดยไม่ไปลบมัน"

2
ตอนที่เริ่มทำงานบรรณาธิการสำนักพิมพ์ใหม่ๆ ครั้งหนึ่งมีนักศึกษาปริญญาโทมาขอสัมภาษณ์ผมเกี่ยวกับงานหนังสือที่ทำอยู่ เธอเป็นรุ่นน้องที่เคยทำงานร่วมกันที่สยามอินเตอร์มาก่อน ตอนนั้นเธอกำลังทำวิจัยเรื่องสำนักพิมพ์ต่างๆ ในบ้านเรา

คำถามส่วนใหญ่ที่เธอถามก็คือเรื่องแนวทางของสำนักพิมพ์ ผลงานที่ทำ ยอดขายต่างๆ แต่คำถามหนึ่งที่ผมสะดุดใจก็คือ เธอถามว่า "แล้ว springbooks จะแข่งขันกับคู่แข่งยังไง" เพราะเราทำหนังสือแนววัยรุ่น คนหนุ่มสาว ซึ่งเป็นตลาดเดียวกับที่สำนักพิมพ์อีกสองแห่งทำอยู่ ซึ่งเขาทำได้ดีมากๆ และเราก็มาทีหลังด้วย

ผมเองเคยอยู่สำนักพิมพ์หนึ่งมาก่อนจึงรู้ว่าทีมงานสิบกว่าคนที่นั่นเก่งกาจมากแค่ไหน ขณะที่อีกสำนักพิมพ์หนึ่งผมก็รู้จักผู้ก่อตั้งดี ว่าเขาเป็นคนหนุ่มมากฝีืมือ และมีทีมงานหนุ่มสาวรุ่นใหม่ไฟแรงที่เก่งกาจไม่แพ้กัน ขณะที่ตอนนั้นผมทำงานคนเดียวไม่มีทีม ใช้การจ้างฟรีแลนซ์และการพึ่งพาทีมงานเดิมของสนพ.อมรินทร์เอา

จะแข่งขันยังไงก็ไม่มีทางที่ผมจะเอาชนะทั้งสองสำนักพิมพ์นั้นได้เลย ต่อให้พยายามมากแค่ไหนก็ตาม ผมจึงตอบเธอไปว่า "แนวทางของเรา คือ ไม่คิดจะแข่งกับใครครับ"
คำตอบของผมเล่นเอารุ่นน้องอึ้งไปเหมือนกัน

3
สามสิบนาทีผ่านไป อาจารย์ประจำวิชาเดินกลับเข้ามาในห้องพร้อมทั้งขอให้เราตอบคำถามที่ค้างไว้ ทว่าทั้งห้องเงียบกริบ ไม่มีใครสักคนที่ตอบคำถามนี้ได้ แม้พวกเขาจะเรียนอยู่ในคณะที่เรียนเกี่ยวกับการออกแบบและความคิดสร้างสรรค์ก็ตาม

อาจารย์ยิ้มก่อนจะหยิบปากกาไวบอร์ดขึ้นมาเฉลย เขาค่อยๆ บรรจงลากเส้นใหม่ขึ้นบนกระดานข้างๆ เส้นเดิม โดยให้มันยาวกว่าเส้นเดิมเล็กน้อย เพียงเท่านี้เส้นเดิมเจ้าปัญหาก็สั้นลงทันที โดยที่เราไม่ต้องไปลบหรือทำอะไรมัน

เรื่องนี้บอกเราว่า เราไม่จำเป็นต้องแข่งขันกับคนอื่นๆ โดยเสียเวลาไปลบเส้นของพวกเขา เพราะว่าเราสามารถใช้พลังงานไปทำสิ่งอื่นได้ โดยการลากเส้นของตัวเอง สร้างเส้นทางที่เราอยากจะเห็นขึ้นมา

4
ในอดีต ผมไม่รู้หมือนกันว่า ที่ผ่านมาตัวเองเสียเวลาไปกับการแข่งขันกับคนอื่น หรือว่าสนใจคนอื่นมากแค่ไหน ทั้งที่ความจริงการสร้างชีวิตตัวเอง การสนใจให้ค่าในสิ่งที่เราทำอยู่ กำลังจะทำต่างหากที่สำคัญกว่า แม้วันนี้เส้นที่เราขีดเอง เลือกเอง จะยังสั้นกว่าเส้นที่คนอื่นขีดไว้

แต่ถ้าวันหนึ่งเราไม่หยุดขีดเส้นของเราสม่ำเสมอ ก็ไม่แน่ว่าเส้นของเราจะยาวกว่าใครๆ
เลิกสนใจคนอื่นได้แล้ว ว่าเขาทำอะไรดีหรือไม่ดี
แต่หันมาสนใจตัวเองดีกว่าว่าเราทำอะไรดี หรือไม่ดี
เพื่อที่จะพัฒนาและปรับปรุงตัวเองต่อไป

เอาเวลามาขีดเส้นทางของเราเอง
เส้นทางที่เราเลือกเดิน
ให้มันไกลที่สุดเท่าที่เราจะขีดได้เลยนะครับ





SHARE
Writer
porglon
Editor
พอกลอน ซาเสียง จบสถาปัตย์ ม.เกษตรศาสตร์ อดีตกองบรรณาธิการสำนักพิมพ์ a book (2551-2553) บรรณาธิการสำนักพิมพ์สยามอินเตอร์บุ๊คส์ (2554) บรรณาธิการสำนักพิมพ์ springbooks (2555- 2561) / ผู้เขียนหนังสือ "ทดเวลาฝันเจ็บ" (2559) บรรณาธิการหนังสือ เพราะเป็นวัยรุ่นจึงเจ็บปวด / ก่อนความฝันจะล่มสลาย / บ๊อบ แมวเตะฝันข้างถนน / เรื่องนี้พี่บอกเธอคนเดียว / ไม่เอาน่ะ อย่าคิดมาก / สิ่งที่เจ้านายไม่เคยบอก / โตขึ้นจึงรู้ว่า / ชีวิตมันก็แบบนี้แหละ ฯลฯ

Comments

Dhambox
12 months ago
ถ้าอีกคิดอีกแบบ คือ เดินถอยหลังจากเส้นนั้น แล้ว เส้นนั้นจะค่อยๆสั้นลง ยิ่งใกล้ยิ่งยาว ยิ่งห่างยิ่งสั้น
Reply
porglon
12 months ago
โห คิดได้ไงครับนี่ เหนือชั้นมากๆ
Dhambox
12 months ago
ขอบคุณมากนะคะที่ให้โอกาสตอบแตกต่างได้ คือ มันลอยมาตอนอ่านโจทย์ค่ะ แล้วลองตอบดู ไม่ทราบว่าอยู่ในจุดมุ่งหมายของคำถามหรือเปล่า …ลองคิดต่างนะคะว่า ถ้าอะไรที่เราไม่ให้ความสำคัญมันจะหายไปเองค่ะ หากไปขีดเส้นเทียบจริงๆเราอาจจะอยากแข่งขันกับเขา แต่ถ้าเราออกมาอยู่ในจุดที่เราไม่มีเขาอยู่ในใจเลยเราก็จะไม่เห็นเขาในสายตาแล้วพลังเราก็จะถูกโฟกัสในงานที่เราทำค่ะ …อัันนี้เป็นแนวคิดอีกด้านหนึ่งนะคะ …หากไม่เข้ากรอบกติกาตามเนื้อหา ต้องขออภัย ชอบบทความนี้นะคะ เป็นประโยชน์ ทำให้ได้แง่คิดดีค่ะและได้เห็นความคิดจากคนอื่นๆค่ะ
porglon
11 months ago
 จริงๆ สิ่งที่คำถามพวกนี้ต้องการ น่าจะเป็นคำตอบที่แตกต่างละครับ เป็นคำถามปลายเปิดเพื่อให้เราหลุดออกจากกรอบความคิดที่นิยมทางสังคม(เช่นการแข่งขัน) แต่ถ้าคิดได้ต่างนี่แสดงว่ามีmysetที่ต่างออกไป ซึ่งดีนะครับ(อิจฉา 55) ส่วนอะไรที่เราไม่ให้ความสำคัญจะหายไปเองจริงๆ ครับ นี่ก็ฝึกบทเรียนนี้อยู่เหมือนกันครับ
gaemanggon
12 months ago
เรื่องดีมาก สนุกมากค่ะ
Reply
porglon
12 months ago
ดีใจที่ชอบนะครับ
ขอบคุณที่แวะมาอ่านและคอมเมนต์ฮะ