ศิลปะน่ะมันก็เป็นเรื่องของการ "ขโมย" กันทั้งนั้น (และเราก็ควรปล่อยให้เขาขโมยไปด้วยนะ)
* เอนทรีนี้มีชื่อคล้าย ๆ กับหนังสือแปลเล่มหนึ่งที่ยังไม่ออก (และผมยังไม่อ่าน) ดังนั้นถ้าเนื้อหามันดันคล้าย ๆ กันด้วยก็เป็นเรื่องของเหตุบังเอิญนะครับ

ก่อนอื่นคำว่า "ศิลปะ" ในที่นี้นั้นผมไม่ได้หมายถึงแค่ การวาดภาพ หรือการเล่นดนตรี คือผมมองว่าศิลปะคือการใช้ความคิดในการสร้างสรรค์ หรือการกระทำบางอย่างที่ใช้ความคิดเห็นของตัวเองเป็นส่วนร่วม โดยตัวเหตุผลนั้นอาจจะเป็นหลักการที่พิสูจน์ไม่ได้ทุกกรณี (ไม่งั้นมันจะกลายเป็นวิทยาศาสตร์ไป)

โอยทำไมอธิบายยากจัง ... เอาเป็นว่า ศิลปะ ก็คือ ทุกอย่าง นั่นแหละ (อ้าว?) คือผมมองว่า วิทยาศาสตร์ คือทฤษฎี ในขณะที่ศิลปะคือการปฎิบัติ แต่ว่ามันก็มีทฤษฎีทางด้านศิลปะเหมือนกันเนอะ

... เออ ช่างมันเถอะครับ เด็กวิทย์อย่างผมไม่ค่อยเก่งด้านศิลปะน่ะ 555

มันมีคำกล่าวที่ว่า Good Artist Copy, Great Artist Steal ซึ่งเป็นหนึ่งในคำพูดของ Steve Jobs ผู้ล่วงลับ (ที่จริงๆ แล้วเขาก็ฟังมาจากคนอื่นอีกทีเหมือนกัน) ความหมายของคำนี้ถ้ามองเผิน ๆ จะหมายถึงว่า อาร์ทติสที่เก่ง ๆ ทำการคัดลอกงานคนอื่น ในขณะที่อาร์ติสขั้นเทพนั้นจะขโมยงานนั้นมาเป็นของตัวเอง

มันจะเป็นอย่างนั้นจริง ๆ เหรอครับ ?

ลองคิดมุมนี้นะ สมมติว่าถ้าการขโมยที่ว่านี้คือการยึดงานมาเป็นของตัวเองเนี่ย ... คงจะเรียกศิลปินไม่ได้หรอกครับ เรียกว่าโจรง่ายกว่า ว่าไหม ?

การขโมยนั้นมันอาจจะไม่ใช่เรื่องของการเอาของคนอื่นมาเป็นของตัวเองก็ได้ ถ้ามันเป็นของที่ทำสำเนาได้เหมือนมาก ๆ ก็พอจะเรียกว่าการขโมยได้เช่นกัน อย่างเช่นการที่คุณไปดาวน์โหลดไฟล์ mp3 มาจากสักแห่งหนึ่งบนอินเตอร์เนต ก็พอจะเรียกว่าการขโมยได้เช่นกัน (แต่อันนี้เป็นการละเมิดลิขสิทธิ์นะครับ ดังนั้นไม่ควรทำนะ ถ้าอยากโหลดก็ซื้อแบบถูกกฎหมายนะครับ)

ในการสร้างสรรค์ผลงานนั้น ศิลปินก็จำเป็นจะต้องมีทักษะในแขนงงานที่เขาทำ นักวาดภาพก็ต้องสามารถควบคุมเครื่องมือได้ดังใจ มีทักษะด้านการมอง การใช้สี และอื่น ๆ นักดนตรีเองก็ต้องมีทักษะในการควบคุมเครื่องดนตรี และอุปกรณ์ประกอบต่าง ๆ หลาย ๆ ครั้งเราจะพบว่าศิลปินบางคนสร้างวิธี (เทคนิค) ใหม่ ๆ ขึ้นมา

คำว่า "ศิลปินที่ดีคัดลอก" ในที่นี้ ผมมองว่าเป็นการ "ลอกวิธี" หรือเทคนิคในการสร้างสรรค์ผลงานของคนอื่นมากกว่านะ ในทางเดียวกัน "สุดยอดศิลปินขโมย" นั้นเป็นการฝึกฝนเทคนิคที่ลอกมาจากคนอื่นให้กลายเป็นของตัวเอง ก็คือใช้จนเป็นผู้ชำนาญ สามารถใช้เทคนิคนั้นได้อย่างช่ำชองนั่นเอง

ยกตัวอย่างนะครับ Eddie Van Halen มือกีตาร์ชื่อก้องโลกคนหนึ่ง เขามีเทคนิคการ "จิ้ม" (tapping) ระดับโลก โซโลเพลง Eruption ของเขานั้นมีเทคนิคการ "จิ้ม"นี่แหละเป็นจุดเด่น ตั้งแต่เพลงนี้่เกิดขึ้นมือกีตาร์แทบจะทุกคนนั้น "จิ้ม" คอกีตาร์ระหว่างการโซโล่กันทั้งนั้น แต่มือกีตาร์ระดับปรมาจารย์นั้นสามารถที่จะควบคุมมือของตัวเองให้สร้างเสียงโซโล่ที่น่าสนใจและมีเป็นแนวทางของตัวเองได้ อย่างถ้าคุณไปฟังอย่างเพลง Building the Church ของ Steve Vai แล้วจะพบว่าเพลงนี้มีเทคนิคการ "จิ้ม" เช่นกัน แต่การใช้เทคนิคนี้ในเพลงนี้แตกต่างกับเพลง Eruption มาก (Eruption มือขวาจะใช้นิ้วเดียว และเป็นซีเควนส์ง่าย ๆ ส่วน Building The Church นั้นจะซับซ้อนกว่ามาก มือขวาใช้สามนิ้ว เป็นอะไรที่ดูแล้วปวดหัวมากครับ ลองหาดูใน Youtube ดูนะครับ)

ถ้าพูดถึงเทคนิคนี้เรามักจะคิดถึง Eddie เป็นคนแรกในฐานะของคนที่ใช้เทคนิคนี้แล้วมีคนรู้จักมาก (เทคนิคนี้จริง ๆ มีคนใช้เยอะครับ แต่ว่าในอดีตก่อนยุคกีตาร์ไฟฟ้าเสียงแตก ไอ้เทคนิคนี้มันไม่เวิร์คคนเลยไม่เล่นกัน) แต่ถ้าบอกว่า Steve เล่นเทคนิคนี้แล้วเป็นยังไง ก็จะบอกได้เลยว่าเนี่ยคือเทคนิคแบบ Steve Vai ที่มันฟังแล้วไม่ใช่แบบที่ Eddie เล่น แบบนี้จะเรียกว่า Steve Vai ขโมยเทคนิคนี้มาจาก Eddie (ซึ่งน่าจะผ่านมือกีตาร์คนอื่น ๆ มาอีกที อย่างเช่น Joe Satriani ที่เป็นอาจารย์ของ Steve อีกที) ก็น่าจะพอได้

เพราะโดยพื้นฐานแล้วการขโมยก็คือการครอบครองสิ่งของใด ๆ ของคนอื่นนั่นแหละ แต่ไม่ได้บอกว่าแชร์กันไม่ได้ซะหน่อย

ทีนี้ผมกำลังจะบอกว่า ถ้ามีคนพยายามจะขโมยเทคนิคของคุณนะ ปล่อยเขาให้ขโมยไป เพราะว่าการจะขโมยทักษะบางอย่างเนี่ยจริง ๆ แล้วมันใช้เวลานานมากกว่าเขาจะมีทักษะระดับที่ว่าเป็น "เจ้าของ" เทคนิคนั้น ๆ และพอเขาได้เป็นเจ้าของแล้วมันก็จะเป็นเทคนิคเดียวกันในรูปแบบที่แตกต่าง และคุณก็จะสามารถขโมยมันกลับมาเป็นของคุณ เป็นการเพิ่มเติมทักษะของตัวเองได้อีกทางหนึ่ง (เพราะว่าสิ่งที่เขาขโมยไปมันจะแปรสภาพไปเป็นรูปแบบของเขา ซึ่งจะแตกต่างกับของของคุณในทางใดก็ทางหนึ่งนั่นเอง)

ทั้งนี้ผมสนับสนุนให้เกิดการขโมยในระดับของเทคนิคหรือวิธีการเท่านั้นนะครับ ผมไม่สนับสนุนให้ขโมยสินค้าหรือแบบแปลนผลิตภัณฑ์อะไรนะ ... โดนฟ้องไม่รู้ด้วยนะเอ้อ
SHARE
Writer
mr_tawan
programmer
A Programmer with...CS degree. Nothing so special. Part time musician too.

Comments

lalajinx
4 years ago
ชอบ Quote นี้ของลุง Jobs เหมือนกันค่ะ
Reply